Handleiding — hoe DWARS EMS beslist

Instellingen Dashboard
Kort gezegd: we gebruiken jouw zonne-energie altijd als eerste (die is het goedkoopst en belastingvrij). Als stroom heel goedkoop is, laden we de batterij bij. Als stroom heel duur is, leveren we terug — maar alleen als dat echt winst oplevert én je reserve/doelen veilig blijven.
Waarom DWARS anders is dan veel andere EMS-systemen
☀️ Ontworpen voor zonnepaneelbezitters
DWARS is gebouwd rond een simpele waarheid: jouw eigen zonnestroom is bijna altijd het beste begin. Daarom staat “zon eerst” centraal in elke beslissing: eerst je huis, daarna je batterij, en pas daarna het net.
🔎 Transparant en begrijpelijk
Wij sturen op duidelijke uurprijzen (EPEX) en op kosten die je echt betaalt (zoals inkoop- en terugleverkosten). Geen “wazige” constructies met ondoorzichtige marktmechanismen of onduidelijke verdienmodellen.
🏷️ Energieleverancier: kiezen maakt écht verschil
Niet elke leverancier is even voordelig. Sommige rekenen extra inkoopkosten (bovenop EPEX), sommige hebben terugleverkosten, en bij anderen is dat weer anders.

Daarom is het altijd slim om je energieleverancier (en de kostenstructuur) goed te controleren. In DWARS kun je die keuze vastleggen én zo nodig handmatig bijstellen.
🔋 Klaar voor de toekomst: noodstroom & backup-reserve
Je kunt je thuisbatterij nu al zo laten installeren dat deze later (of direct) kan worden gebruikt voor noodstroom. Bij stroomuitval kan dan (gedeeltelijk) je woning blijven draaien.

Met DWARS kun je zelf instellen hoeveel % van je batterij altijd “achter de hand” blijft als reserve. Hoe hoger die reserve, hoe meer zekerheid — maar hoe minder ruimte voor handel/winst.
🧠 Lokaal, energiezuinig en privacyvriendelijk
DWARS draait lokaal in je eigen meterkast op een Raspberry Pi met Home Assistant. Dat is energiezuinig en je data blijft in je eigen omgeving.
Uitbreidingen die DWARS mogelijk maakt (optioneel)
🚗 Slim laden
Laden wanneer tarieven het laagst zijn. (Dit kunnen wij bij DWARS voor je installeren.)
⚡ Load balancing
Auto én batterij laden vraagt veel van je aansluiting. DWARS kan het zo verdelen dat je aansluiting niet overbelast raakt.
⛰️ Peak shaving
Bij pieken in verbruik kan de batterij ondersteunen, zodat je netbelasting lager blijft.
📈 Leverancier-monitoring
Meten is weten: inzicht in meterstanden en prijsopbouw, zodat je kunt controleren of facturen aansluiten op afspraken.
1) Info 2) Installatie 3) Doelen 4) Logica 5) Spread 6) Accu niet opgeladen? 7) Modi
1) Welke informatie gebruikt DWARS EMS?
  • Uurprijzen (EPEX): de stroomprijs verandert per uur. We kijken naar vandaag en (een stuk van) morgen.
  • Verwachting van zon-opbrengst: hoeveel jouw panelen naar verwachting opwekken per uur.
  • Verwachting van verbruik: als er genoeg historie is, schatten we hoeveel je huis verbruikt.
  • Jouw installatie-gegevens: zonnepanelen + omvormer + batterij + reserve-instellingen.
2) Jouw installatie (waarom die instellingen belangrijk zijn)

DWARS EMS kan alleen slimme keuzes maken als het weet wat jouw systeem aankan. Daarom vragen we deze dingen:

  • Zonnepanelen (kWp)
    Dit is de “grootte” van je zonne-installatie. Meer kWp = potentieel meer opbrengst. Wij kijken hoeveel opbrengst er verwacht wordt en bepalen dan pas of er bijgeladen moet worden.
  • Azimuth (richting)
    Dit is de richting waarin je panelen kijken, in graden:
    0°/360° = noord • 90° = oost • 180° = zuid • 270° = west
  • Tilt (hellingshoek)
    Dit is hoe schuin het dak/paneel staat:
    0° = plat • 30–40° = gemiddeld schuin dak • 90° = rechtop (gevel)
  • Waarom azimuth + tilt?
    Omdat 5 kWp op een zuiddak anders presteert dan 5 kWp op oost/west. DWARS EMS rekent jouw panelen om naar “effectieve opbrengst” per uur op basis van ligging.
  • Omvormer-vermogen (kW)
    Dit bepaalt hoeveel vermogen er maximaal tegelijk kan lopen vanaf je zonnepanelen (en vaak ook richting huis/net). Meer omvormer-kW = hogere pieken mogelijk.
  • Batterij-capaciteit (kWh)
    Dit is “hoeveel energie past erin”. Meer kWh = langer vooruit kunnen zonder inkopen.
  • Max. laad/ontlaadvermogen (W)
    Dit is “hoe snel” de batterij kan laden of ontladen. Bijvoorbeeld 5000 W ≈ 5 kW.
  • Batterij-reserve (%)
    Dit is jouw “backup”. DWARS EMS zal die reserve niet opmaken voor winst-trucjes. Dus: hoe hoger de reserve, hoe veiliger — maar ook minder ruimte voor handel.
3) Belangrijkste doelen: “accu vol om …” en de nacht doorkomen

DWARS EMS werkt met twee “deadlines”:

  1. Endpoint uur (“accu vol om”)
    Dit is het tijdstip waarop de batterij minimaal een afgesproken percentage moet hebben (vaak 100%). Dat is een hard doel: we verkopen de batterij niet leeg als we daardoor die deadline niet meer kunnen halen.
  2. Vroeg in de ochtend (“nacht-einde”)
    Daarna zorgen we dat je ook de nacht/ vroege ochtend doorkomt. Dit moment wordt slim gekozen rond zonsopkomst (meestal ongeveer 1 uur vóór zonsopkomst).
4) Hoe beslist DWARS EMS stap voor stap?

Zonnepanelen zijn altijd de goedkoopste stroom: die is al van jou en vrij van energiebelasting. Daarom gebruikt het systeem de zon eerst voor je huis. Pas als je meer opwekt dan je verbruikt, gaat de rest naar de batterij of naar het net.

DWARS EMS berekent hoeveel energie je nog nodig hebt om het endpoint te halen, rekening houdend met:

  • hoe vol de batterij nu is,
  • hoeveel zon we nog verwachten,
  • hoeveel je waarschijnlijk nog verbruikt,
  • hoe snel je batterij kan laden.

Daarna kiest het systeem de goedkoopste uurblokken tussen nu en het endpoint om bij te laden. Als er weinig tijd over is, wordt er “strakker” geladen (dan telt goedkoop minder, en telt deadline meer).

Als je op dit moment in een gepland “goedkoop laad-uur” zit, dan schakelt DWARS EMS naar Import / Laden (zodat je batterij klaar is voor later).

Soms is stroom nu duur en later goedkoop. Dan kan het winstgevend zijn om: nu te verkopen en later goedkoper terug te kopen.

Maar dat doen we alleen als:

  • je boven je reserve zit,
  • je het endpoint (en de nacht) nog steeds kunt halen,
  • en het prijsverschil groot genoeg is: minimaal de spread.
Waarom die spread?
Verkopen en later terugkopen is niet gratis: je energieleverancier rekent kosten, en soms krijg je bij terugleveren niet alles “terug”. Daarom moet het prijsverschil groot genoeg zijn, anders is het geen winst maar verlies.

Als het niet duidelijk loont om extra te laden of te exporteren, blijft het systeem in MSC: “maximaal eigen verbruik”. Dat betekent: zon eerst, batterij slim gebruiken, en alleen inkopen wat je echt nodig hebt.

5) Spread (inkoop-/verkoopkosten) uitgelegd

De spread is de minimale “marge” die nodig is om terugleveren winstgevend te maken. Simpel gezegd:

Spread = basis-marge + (inkoopkosten − verkoopvergoeding)
Hoe groter dit getal, hoe groter het prijsverschil moet zijn voordat exporteren loont.
  • Neutrale leverancier: koop- en verkoopkosten ongeveer gelijk → spread blijft ongeveer de basiswaarde. Basis 2026 → Frank-Energie | Zonneplan
  • Geen verkoopvergoeding (je krijgt minder terug bij export) → spread wordt groter → we exporteren minder snel. Basis 2026 → Tibber
  • Negatieve terugleververgoeding (export kost je geld) → spread nog groter → exporteren moet dan écht extreem gunstig zijn.
Tip: check je leverancier en voorwaarden regelmatig — tarieven/constructies kunnen veranderen.
6) Veelgestelde vraag — waarom is mijn accu ’s nachts niet (extra) opgeladen?

Dit is een vraag die we vaak krijgen: “De stroom was vannacht goedkoop — waarom heeft DWARS mijn batterij dan niet (extra) volgeladen?”

Belangrijk: DWARS laadt ’s nachts alleen extra bij als dat óf nodig is om je doelen te halen, óf als het prijsverschil groot genoeg is om echt voordeel te geven. Als het voordeel te klein is (door kosten/spread), blijft DWARS liever in MSC en wacht het op de zon.
De meest voorkomende reden: het prijsverschil is te klein door de “spread”

“Goedkoop inkopen en later duur verkopen” klinkt logisch, maar is in de praktijk niet gratis. Veel leveranciers rekenen inkoopkosten bovenop EPEX, en bij export krijg je soms minder terug (of er gelden terugleverkosten). Daardoor heb je een minimale marge nodig: de spread.

Vuistregel
Als (duur uur − goedkoop uur) < spread, dan is extra nachtelijk laden meestal niet zinvol (en export later ook niet).
DWARS kiest dan: zon eerst, batterij slim gebruiken, en alleen laden als het nodig is voor endpoint / nacht / reserve.
Rekenvoorbeeld (concreet)
Situatie
  • Goedkoop uur (nacht): €0,20 / kWh
  • Duur uur (avond): €0,26 / kWh
  • Prijsverschil: €0,06 / kWh
  • Inkoopkosten (bovenop EPEX): €0,03 / kWh
  • Verkoopvergoeding (wat je mist bij export): €0,00 / kWh
  • Basis-marge (veiligheidsmarge): €0,05 / kWh
Spread berekening
Spread = basis-marge + (inkoopkosten − verkoopvergoeding)
Spread = €0,05 + (€0,03 − €0,00) = €0,08 / kWh
Conclusie
Prijsverschil is €0,06 / kWh, maar spread is €0,08 / kWh.
€0,06 < €0,08 → dus dit is geen winstgevende koop/verkoopkans.
Resultaat: DWARS gaat niet “onnodig” extra laden in de nacht, en wacht liever op zon-opbrengst.
Wanneer zou DWARS wél extra laden?
Stel dat het avond-uur geen €0,26 maar €0,35 is. Dan is het verschil €0,15 / kWh. Met dezelfde spread (€0,08) geldt: €0,15 > €0,08 → dan kan het wel interessant zijn om goedkoop in te kopen en later te exporteren (als reserve en deadlines veilig blijven).
Je kunt dit zelf beïnvloeden via je profiel (Instellingen)

In DWARS kun je in je instellingen je profiel kiezen. Daarmee bepaal je hoe “streng” DWARS is in het eisen van voldoende spread (en dus hoe snel het handelt).

🟢 Rustig
DWARS is extra voorzichtig en wil een grotere marge voordat het handelt.
Voorbeeld: een “klein” prijsverschil wordt sneller genegeerd → minder vaak nacht-laden voor handel.
🟡 Gemiddeld
Standaard balans tussen rendement en rust.
Voorbeeld: het rekenvoorbeeld hierboven geldt 1-op-1: €0,06 < €0,08 → geen handel.
🔴 Maximaal
DWARS is actiever en accepteert sneller kleinere marges (meer handel).
Voorbeeld: het systeem kan eerder besluiten om wél te laden bij kleinere kansen, maar nooit ten koste van reserve en deadlines.
🔒 Inkoop only
DWARS doet geen export op basis van handel. Het laadt alleen als dat nodig is om je doelen te halen (endpoint / nacht / reserve).
Handig als je niet wilt “verkopen & terugkopen”, of als je leverancier export ongunstig maakt.
Mini-voorbeeld: zelfde prijzen, ander profiel
Goedkoop €0,20 — duur €0,26 — verschil €0,06. Spread uit voorbeeld: €0,08.
  • Rustig: sneller “te klein verschil” → meestal geen extra nacht-laden voor handel.
  • Gemiddeld: standaard → €0,06 < €0,08 → MSC / zon eerst.
  • Maximaal: actiever → pakt sneller kansen, maar alleen als doelen/reserve veilig blijven.
  • Inkoop only: geen export → alleen laden als endpoint/nacht/reserve daarom vragen.
Tip: als je vaak ziet dat de accu niet ’s nachts wordt opgeladen, is dat meestal geen fout — maar een bewuste keuze omdat het voordeel te klein is bij jouw leverancier/kostenstructuur.
7) Wat betekenen de “modi” die je ziet?
MSC Eigen stroom eerst
Er is nu geen betere koop-/verkoopkans. We gebruiken zon direct en houden de batterij slim achter de hand.
Import Laden
Stroom is (relatief) goedkoop of we moeten het endpoint halen. Daarom laden we de batterij bij vanuit het net.
Export Terugleveren
Stroom is nu duur genoeg en later weer goedkoper. We leveren terug, maar alleen als reserve en deadlines veilig blijven.
In je “laatste acties” zie je ook waarom een keuze is gemaakt (bijv. endpoint-doel, volgende goedkope laadkans of een waarschuwing als een doel lastig haalbaar is).
Terug naar dashboard Instellingen openen Naar “Waarom DWARS anders is”